Sındırgı / Kızıltepe Altın-Gümüş Madeni Projesi

Coğrafi Konum:

Zenit Madencilik San. ve Tic. A.Ş. tarafından; Balıkesir ili, Sındırgı ilçesi, Yusufçamı, Yolcupınar ve Çoturtepe köyleri civarında yer alan İR 44830 (Erişim Numarası: 2180834) ve İR 20065879 (Erişim Numarası: 1508886) ruhsat numaralı maden sahaları dahilinde; proje sahası olarak belirlenen Kızıltepe mevki civarındaki 259,45 hektarlık alanda, Sındırgı-Kızıltepe Altın ve Gümüş Madeni İşletmesi kurularak devreye alınmıştır. Şirket 2026 yılında bu projedeki son üretimini gerçekleştirmiş ve projeyi sonlandırmıştır.

Projenin Tarihçesi:

03.08.2010: Sındırgı-Kızıltepe öncelikli hedef olmak üzere ve devamında Kütahya-Tavşan altın-gümüş maden projelerini hayata geçirmek üzere, Zenit Madencilik San. ve Tic. A.Ş. resmen kuruldu.
30.09.2010: Detay Fizibilite çalışması için Tetra Tech (Kanada) firması ile anlaşma yapıldı.
09.04.2011: ÇED kapsamında yapılan jeoteknik ve hidrojeolojik etüt sondajları ile diğer teknik saha çalışmaları bitirildi.
20.01.2013: Atık Depolama Tesisi (Atık Barajı) jeoteknik sondaj ve hidrojeolojik kuyu test çalışmaları bitirildi.
01.02.2013: Kızıltepe Altın ve Gümüş Madeni İşletme Projesi, Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) resmi başvurusu, T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’na yapıldı.
14.03.2013: ÇED Yönetmeliği’nin 9.maddesi gereğince Yusufçamı köyünde “Halkın Katılımı Toplantısı” düzenlendi.
23.12.2013: T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’ndan 3283 sayılı Çevresel Etki Değerlendirmesi Olumlu Kararı verildi.
17.03.2017: T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI-Çevresel Etki Değerlendirmesi, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü’nden 43986390-150/6590 sayılı Geçici Faaliyet Belgesi alındı.
29.03.2018: T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI-Çevresel Etki Değerlendirmesi, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü’nden 43986390-150.01/3501 29/03/2018 sayılı Çevre İzin ve Lisans Belgesi alındı.
24.08.2026: Son altın dökümü yapıldı ve Zenit Madencilik, Proje'deki son üretimini yapmış oldu.

Jeoloji:

Sındırgı-Kızıltepe Altın ve Gümüş Madeni, damar tipi epitermal cevherleşmelere tipik bir örnektir. Volkanik kayaçlar (bölgede, genelde dasitik ignimbiritler) içerisinde post-tektonik süreçlerde gelişen faylanmalar boyunca yeryüzüne yakın pozisyonlarda yataklanmış, ekonomik miktarda altın ve gümüş içeren, düşük sülfidasyonlu kuvars damarları şeklinde görülmektedir. Proje sahasındaki cevherleşmeler oluşum itibarıyla birbiriyle benzer/veya/bağlantılı olsa da yüzeydeki konumlanmaları itibarıyla sahada bağımsız görünen 4 ayrı damardan ibarettir.

Açık Ocak:

Açık ocak üretimi ilk olarak 2015 yılında başlatılmıştır. Patlatmalı gevşetme ve takiben iş makinaları ve kamyonlar ile kazı yaparak çalıştırılmıştır. Açık ocak projesi şevlerin emniyetli şekilde muhafazasını sağlamak maksadıyla uygun ölçeklerde basamaklı olarak tasarlanmıştır.

Açık ocak şev stabilitesi, ODTÜ Maden Mühendisliği Bölümü tarafından hazırlanan “Balıkesir Kızıltepe Yatağının Jeoteknik ve Sismik Etkinlik Tehlike Analizi Raporu” kapsamında değerlendirilmiştir.

Patlatma ve kazı yükleme nakliye operasyonları sırasında ortaya çıkacak tozun bastırılması amacıyla açık ocak ve maden içi yollarda sistematik olarak tankerler vasıtasıyla sulama yapılmıştır.

Zenit Madencilik, açık ocak maden üretimini tamamlamıştır.

Proses Tesisi:

Kızıltepe Projesi cevher hazırlama ve zenginleştirme tesisi, aşağıdaki ünitelerden oluşur:

  • Öğütme ve Sınıflandırma Üniteleri (Çeneli ve Konik Kırıcılar, SAG Ve Bilyalı Değirmenler , Bantlar ve Elekler)
  • Yoğunlaştırma ve Liç Üniteleri (Tikinerler ve Pre-Liç Tankları)
  • Adsorbsiyon Ünitesi (CIL)
  • Karbon Sıyırma Üniteleri
  • Elektroliz Hücreleri ve Rafinasyon
  • Karbon Yıkama ve Karbon Aktivasyon Ünitesi
  • Siyanürden Arındırma ( Detox ) Ünitesi (INCO So2/Air Proses)

Kızıltepe Projesi cevher hazırlama üniteleri dahilinde yer alan kırma eleme tesisi 1 adet çeneli kırıcı, 2 adet konik kırıcı, titreşimli elek ve bant konveyör sistemlerinden oluşmuştur. Cevher öğütme işlemi 1 adet SAG değirmen ve 1 adet bilyalı değirmende gerçekleştirilmiştir. Yönetmelik gereği, kırma-eleme-taşıma-öğütme işlemlerinde ortaya çıkabilecek tozun engellenmesi amacıyla sistemin tamamı kapalı şekilde tasarlanmıştır. Öğütülmüş cevherdeki altın ve gümüşün siyanür ile çözündürülmesi için sistemde iki adet ön liç tankı ve hem liç işlemi hem adsorpsiyon için 7 adet CIL tankı yer almıştır. Cevher zenginleştirme işlemi, siyanür çözeltisi kullanılarak gerçekleştirilen tank liçi prosesi (CIL/CIP) esaslarına dayanmaktadır. Zenginleştirme işlemleri neticesinde elde edilen yüksek altın ve gümüş içerikli döküm çamuru, potada ergitilerek kalıplara dökülmüş ve “dore” adı verilen altın-gümüş karışımı külçeler elde edilmiştir. Bu külçeler daha sonra, piyasaya sürülmesi için gereken saflık derecesine işlenmek üzere altın rafinerisine sevk edilmiştir. Proses atığı olarak açığa çıkan, serbest siyanürden arındırılmış %50 katı – %50 su içerikli proses atık çamuru, içerisindeki katıların nihai olarak depolanması amacıyla tamamen kapalı bir boru hattından pompalar vasıtasıyla Atık Depolama Tesisine (ADT) gönderilmiştir. Burada katı kısım dipte çökelirken, üstte kalan su ise geri dönüş pompası vasıtasıyla ikinci bir dönüş boru hattı üzerinden tesise geri beslenerek proseste kullanılmıştır. Böylece hem ADT'de biriken katı atıkların duraylı ve güvenli şekilde kalması sağlanmış; hem de gereksiz yeraltı suyu kullanımı engellenmiştir. Zenit Madencilik, projedeki son altın dökümünü 2026 yılında gerçekleştirmiştir.